Sztuka przetrwania: Jak zapewnić sobie bezpieczną przyszłość?

17 20660

Jacek Skrzyński

Przyszłość jest nieprzewidywalna. Zapewnienie w niej swego bezpieczeństwa jest trudne i oparte zarówno na wyobrażeniach przyszłych zdarzeń, jak i na analizie doświadczeń własnych i minionych pokoleń. Wraz z postępem cywilizacyjnym zmieniają się w sposób istotny realia naszego bytu. Rodziny wielopokoleniowe wzajemnie się wspierające są wyjątkami. Polityka krajowa i globalna coraz bardziej mieszają nam plany. Uzależnienie od techniki staje się coraz bardziej wyraźne. A prawdopodobieństwo unicestwienia techniki przez zdarzenia losowe, aczkolwiek niewielkie, budzi grozę. Uczelnie amerykańskie, szkolące oficerów marynarki wojennej, powróciły do nauczania astronawigacji, gdyż wyszły z założenia, że nawigacja satelitarna może się któregoś dnia skończyć. NASA wysyła sondę w okolice Słońca, by śledzić zagrożenia zeń płynące. Cyklicznie pojawiające się kryzysy gospodarcze potrafią z człowieka zamożnego uczynić pariasa.

Gdy osiągamy wiek, w którym zaczynamy martwić się egzystencją w następnych latach, często jest zbyt późno, by działać skutecznie. Ubezpieczyciele, rządy, banksterzy mogą nam odebrać świadczenia, na które odkładaliśmy latami, licząc na godną starość. A jednak nie należy załamywać rąk, lecz przedsiębrać takie działania, na jakie nas obecnie stać i które mogą się oprzeć przeciwnościom losu.

Zostałem zaproszony do przedstawienia sposobu zabezpieczenia się ekonomicznego, np. na zagrożenie upadkiem techniki wskutek efektu Carringtona, tj. unicestwienia urządzeń technicznych przez silną falę elektromagnetyczną. Przez ponad 150 lat takie zjawisko nie powtórzyło się, jednak gdyby obecnie do niego doszło, przestałyby funkcjonować urządzenia elektryczne, upadłaby bankowość elektroniczna, łączność satelitarna i przewodowa. Musielibyśmy się cofnąć na wiele lat do epoki lamp naftowych. Tylko w czerwcu 2017 r. Słońce dwukrotnie strzeliło porządną porcją plazmy prosto w kierunku Ziemi, co wywołało burze geomagnetyczne, skutkujące prócz zmian w łączności także zaburzeniami sejsmicznymi i tektonicznymi. Nasze bezpieczeństwo ekonomiczne może prysnąć też wskutek wojen konwencjonalnych, globalnych czy – jak obecnie – hybrydowych. Koszty napływu migrantów i przeciwdziałania terroryzmowi są trudne do zaakceptowania. Załamanie ekonomiczne – i w niektórych przewidywalnych przypadkach – techniczne – musi przełożyć się na jakość życia, rozumianą nie tylko jako quality of living, lecz również jako quality of life. Zatem do rzeczy.

17 202660

Co jest nam naprawdę potrzebne do życia?

Najkrócej: woda i energia. Woda nadająca się do picia i energia w postaci pożywienia, materiałów pędnych i grzewczych. No, dla niektórych jeszcze leki.

Cywilizacyjny wymysł: pieniądz może nie oprzeć się zmiennemu losowi. Przestał mieć oparcie w dobrach, coraz bardziej jest bytem wirtualnym, umowną wartością, tracącą nawet ekwiwalent makulatury. W sytuacjach krytycznych płacenie kartą kredytową, podjęcie gotówki z bankomatu czy z siedziby banku bywa niemożliwe z różnych powodów: zaburzeń łączności satelitarnej, zaniku napięcia w sieci czy zwyczajnego braku płynności finansowej. Przechowywanie znacznej ilości gotówki w domu czy przenoszenie jej w portfelu nie jest bezpieczne. Poza tym gotówka ma wartość tylko do czasu, aż kontrahenci nie zorientują się, że jest to pieniądz pusty. Oczywiście – możemy dywersyfikować gotówkę w różnych walutach, licząc na zabezpieczenie jej wartości przez różne banki narodowe. W przypadku kryzysu walutowego następuje ucieczka do kruszców. Ale złota, srebra czy platyny lub brylantów nie zje się, nie ogrzeje się nimi. Podobnie z dziełami sztuki. W okresie prosperity są lokatą, w czasie pożogi tracą na wartości.

To, czego nikt nam nie odbierze (z wyjątkiem Alzheimera), to wiedza i umiejętności. Inwestowanie w wiedzę, ćwiczenie umiejętności radzenia sobie w nowych sytuacjach, zachowanie sprawności fizycznej to podstawa. Dotyczy to także naszych bliskich, nawet tych zupełnie młodych, bo o nieszczęście nie jest wcale trudno, zwłaszcza w ciężkich czasach. Osierocona rodzina musi sobie poradzić!

Drugim celem jest pozyskanie trwałych i głębokich przyjaźni oraz pielęgnowanie więzi rodzinnych i sąsiedzkich. W grupie jest zawsze łatwiej, ale pod warunkiem, by jeden na drugim mógł polegać jak na Zawiszy.

17 203660

My home is my castle. Solidne drzwi antywłamaniowe osadzone w grubym murze, rolety – również antywłamaniowe, osadzone z pięciocentymetrową przestrzenią izolacyjną uchronią nas przed włamywaczami lub znacznie opóźnią ich wtargnięcie, pozwalając nam przygotować stosowne powitanie, ukrycie się lub wezwanie pomocy. Stanowią też ochronę przed niekorzystnymi temperaturami. Broń palna, biała, w ostateczności młotek lub butelka – mogą uratować nam życie w razie napadu. Mieszkanie powinno mieć możliwość niezależnego ogrzewania, zatem przewody kominowe są niezbędne. Jeśli nie chcesz trenować biegów maratońskich po schodach, nie wybieraj wieżowców. Zapełnij spiżarnię i piwniczkę, zrób zapas środków czystości, leków. Zaopatrz siebie i rodzinę w odzież i obuwie na każdą porę roku i okoliczność. Nie zapomnij o zegarku mechanicznym, najlepiej wodoszczelnym, dodatkowych okularach. Jeśli masz taką możliwość, zafunduj sobie posiadłość poza aglomeracją, nawet skromną. Miasto w razie wojny czy zamieszek może przeistoczyć się w betonową dżunglę. Zapewnij sobie sprawny środek lokomocji z pełnym bakiem paliwa, prócz tego rower. Jak wspomniałem – bankomaty mogą nie działać, banki zamkną drzwi, zanim splajtują. Przemyśl, jaką ilość gotówki potrzebujesz na bieżące wydatki, pomnóż to przez X (współczynnik inflacji występujący przy poważnych perturbacjach społecznych czy żywiołowych). Lepiej trzymać waluty różnych krajów. Nie wybieraj wysokich nominałów, mogą nie być przyjmowane. Jeśli wierzysz w lokatę w kruszce szlachetne – postępuj podobnie. Drobną monetą czy małą sztabką łatwiej zapłacisz niż dużą. Podobnie z biżuterią. Strata całego dorobku wskutek kradzieży to głupota. Podobnie brak podręcznych oszczędności. Trzeba zachować zdrowy rozsądek.

Gdy już karty bankomatowe przestaną działać, gotówka straci siłę nabywczą, precjoza nie znajdą nabywców – pozostanie handel wymienny. Oczywiście mamy możliwość pozyskiwania towarów i usług w zamian za nasze umiejętności. Zawsze ktoś będzie potrzebował naszej pomocy, ale polityka ostatnich 50 lat nauczyła ludzi, że pomoc lekarska jest bezpłatna. Łatwiej im może będzie użyć wobec lekarza groźby lub przemocy, aniżeli uiścić honorarium. Możesz też być wcielony do armii lub zmuszony do pracy niewolniczej. Utrzymanie siebie lub rodziny stanie się problematyczne.

17 204400

Barter

Odpowiedz sobie, co byłoby najpotrzebniejsze mieszkańcom Twojej okolicy, miało długi lub nieograniczony termin przydatności. Dla wielu będą to używki, w szczególności mocny alkohol. Nie licz na koneserów. Najtańsza wódka będzie wystarczająca. Tytoń dość szybko wietrzeje, dla niepalących rotacja jest trudna. Lepiej jest z kawą i herbatą. Zapałki wilgotnieją, lecz zapalniczki gazowe zabierają mało miejsca, mogą nabrać wartości w sytuacjach awaryjnych. Świeczki, wkłady do podgrzewaczy. Masz kolekcję noży? Haczyki na ryby? Sól? Na działce owoce, warzywa, drób, króliki? Przyjmujesz honorarium w naturze? Nadwyżkami możesz się wymieniać. Przetrząśnij strych i piwnicę. Pewnie znajdziesz tam mnóstwo zbędnych rzeczy, które dla innych będą miały jakąś wartość. Jeżeli nie będzie internetu, Twoja biblioteka będzie bezcenna. Nie wydawaj jej lekkomyślnie, zwłaszcza książek fachowych i poradników. Wymieniaj rzeczy Tobie zbędne na przydatne lub o zastosowaniu uniwersalnym przy każdej nadarzającej się okazji. Pomagaj ludziom i żądaj rewanżu. Nie wstydź się tego. Ucz Twoich bliskich, jak mogą utrzymać się, w razie gdyby nie mogli liczyć na Ciebie.

Proste umiejętności

W przypadku trudnych obecnie do wyobrażenia braków na rynku może zajść konieczność samodzielnego naprawienia odzieży, obuwia, skonstruowania drobnego sprzętu, np. kuchenki spirytusowej lub podgrzewacza na świeczkę (chrust). Umiesz łowić ryby? Zbierać grzyby? Znasz chociaż kilka ziół leczniczych? Uwędzisz mięso lub rybę? Wyhodujesz kiełki w domu? Zasiejesz warzywa? Ukisisz je?

20sk660

Strzeżonego Pan Bóg strzeże

To, co dziś wydaje nam się scenariuszem kiepskiego filmu s-f, dzieje się w wielu miejscach: na Ukrainie, Bliskim Wschodzie, niedawno w Serbii. Przez kilka dni czerwca nie można było wysłać sms-u, podjąć pieniędzy z bankomatu – i to z powodu błahych awarii. Nie jest moim zamiarem straszyć kogokolwiek, jednak szczerze namawiam do przemyśleń i prostych działań.

Jacek Skrzyński
internista, specjalista fizjoterapii i balneoklimatologii,
absolwent Wyższych Kursów Obronnych Akademii Obrony Narodowej

Źródła ilustracji:

https://pl.wikipedia.org/wiki/Bankier_z_%C5%BCon%C4%85#/media/File:Quentin_Massys_001.jpghttps://pl.wikipedia.org/wiki/Bankier_z_%C5%BCon%C4%85#/media/File:Quentin_Massys_001.jpg

https://pl.wikipedia.org/wiki/Okropno%C5%9Bci_wojny_(grafiki_Goi)#/media/File:Prado_-_Los_Desastres_de_la_Guerra_-_No._59_-_De_qu%C3%A9_sirve_una_taza%3F.jpghttps://pl.wikipedia.org/wiki/Okropno%C5%9Bci_wojny_(grafiki_Goi)#/media/File:Prado_-_Los_Desastres_de_la_Guerra_-_No._59_-_De_qu%C3%A9_sirve_una_taza%3F.jpg

https://pl.wikipedia.org/wiki/Zamek_w_Wi%C5%9Bniczu_(obraz_Andrzeja_Grabowskiego)#/media/File:Grabowski_Wi%C5%9Bnicz_Castle.jpghttps://pl.wikipedia.org/wiki/Zamek_w_Wi%C5%9Bniczu_(obraz_Andrzeja_Grabowskiego)#/media/File:Grabowski_Wi%C5%9Bnicz_Castle.jpg

https://pl.wikipedia.org/wiki/Przychodzi_baba_do_lekarza#/media/File:Samuel_van_Hoogstraten_-_The_Anaemic_Lady.jpghttps://pl.wikipedia.org/wiki/Przychodzi_baba_do_lekarza#/media/File:Samuel_van_Hoogstraten_-_The_Anaemic_Lady.jpg

https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/4a/KostrzewskiFranciszek.Grzybobranie.1860.jpghttps://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/4a/KostrzewskiFranciszek.Grzybobranie.1860.jpg

GdL 7_2017