Wybrane artykuły

O pożytecznym wykorzystaniu dużych medycznych baz danych

Inicjatywa Cancer LinQ

Krystyna Knypl

Cancer LinQ jest inicjatywą amerykańskich onkologów, dzięki której postanowiono nowoczesne, duże bazy danych medycznych wykorzystać do rozwoju onkologii. Dotychczas obowiązujące standardy postępowania w onkologii, a także innych specjalnościach, opierano na wynikach badań klinicznych. A jak wiadomo populacja pacjentów uczestniczących w badaniach klinicznych stanowi niewielki odsetek wszystkich chorych, często istotnie różniących się od tych, których spotykamy w naszych gabinetach.

Czytaj więcej: O pożytecznym wykorzystaniu dużych medycznych baz danych

Nasze korzenie i dziedzictwo

naszekorzenie gdl 4 2013 400

Historia prasy lekarskiej

Krystyna Knypl

W marcu 2013 r. obchodziliśmy pierwsze urodziny „Gazety dla Lekarzy”. Wydarzenia rocznicowe sprzyjają poszukiwaniom historycznym i badaniom praźródeł. Kim jesteśmy, jacy byli nasi przodkowie – to pytania, na jakie staramy się odpowiedzieć nie tylko wówczas, gdy zastanawiamy się nad naszą osobistą przeszłością, ale i gdy badamy nasze korzenie intelektualne. W dobie gdy informacja ma krótki żywot i jest traktowana instrumentalnie, a rzetelność nie jest cnotą, warto sięgnąć do źródeł i prześledzić wszystko ab ovo. Pomogą nam w tym stare archiwa, dawno wydane książki i zasoby biblioteczne.

Czytaj więcej: Nasze korzenie i dziedzictwo

Hipokrates brał?

Krystyna Knypl

Hippocrate 400

W dyskusjach o honorariach dla lekarzy rzucana bywa przez zaciśnięte zęby fraza „A gdzie przysięga Hipokratesa?”. Artykułujący ją komentatorzy internetowi i telewizyjni sugerują, że nasz Wielki Poprzednik pożywiał się mieszanką powołania i powietrza, a pieniądze i inne dobra napawały go wstrętem.
My, jego niegodni następcy, przy jakichkolwiek pomysłach prowadzących do rozmów o pieniądzach za leczenie powinniśmy się zarumienić, myśli wszelkie „zdelować”, a umysł swój pozostawić czysty i wolny od pokus materialnych.

Czytaj więcej: Hipokrates brał?

Drób w gabinecie...

kogut kol 300

... lekarskim

Krystyna Knypl

Prawdopodobnie nie ma takiej rzeczy, jakiej by nie przyniósł lekarzowi wdzięczny pacjent. Kwiaty, czekoladki, kawa, przetwory domowe, serwetki własnej roboty i takież obrazy, alkohole, z rzadka koperta (której zawartość pozostaje tajemnicą gabinetu lekarskiego). Czasem nie było wiadomo, co i który pacjent sprytnie gdzieś zamaskował.

Czytaj więcej: Drób w gabinecie...

Jeszcze jeden język...

gdl 1 2013 jeszczejedenjezykobcy300

... obcy

Krystyna Knypl

Nie od dziś wiadomo, że języki obce otwierają wiele drzwi. Była epoka łaciny czy języka francuskiego, trwa nieprzemijająca siła angielskiego, ale nic nie jest wieczne. Przezorni ludzie zaczynają się uczyć chińskiego, ale doszedł nam jeszcze jeden język – komputerowy albo internetowy. Skróty, pisanie fonetyczne, spolszczenie brzmienia angielskiego – znacie? Znamy! – odpowiecie z pewnością. Irytuje to was? Taaak! – zawołacie. Jaka jest na to rada? Tak jak na każdy język obcy – trzeba się tego nauczyć.

Czytaj więcej: Jeszcze jeden język...

Sztuka wystąpień publicznych

stworpilka300

Krystyna Knypl

Do nowych umiejętności, które powinniśmy opanować, należy sztuka wystąpień publicznych w różnych okolicznościach. Nie przewiduje tego jakikolwiek program szkolenia lekarskiego, a szkoda! Warto sobie uświadomić, że to, co kiedyś było tajemnicą gabinetu lekarskiego, dziś jest publicznie demonstrowane przed kamerami, opisywane w listach i mejlach do licznych redakcji, a lekarz często jest proszony o skomentowanie opisywanego problemu. No i zaczynają się schody… bo uczono nas czego innego. Rozległa wiedza o rozlicznych odgałęzieniach nerwu trójdzielnego, cyklu Krebsa i oddychaniu komórkowym, którą wtłaczano nam na studiach i po nich, okazuje się kompletnie nieprzydatna w zderzeniu z mikrofonem lub kamerą.

Czytaj więcej: Sztuka wystąpień publicznych

AMD część 1

Patogeneza, objawy, diagnostyka

Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem

Alicja Barwicka

Wydłużenie średniego czasu trwania życia człowieka jest wielkim osiągnięciem nauki, ale ma też negatywne strony w wymiarze medycznym i społecznym. Szczególnym problemem jest istotne zwiększenie zachorowalności związane z fizjologicznym procesem starzenia się organizmu. Część schorzeń w swoim naturalnym przewlekłym przebiegu ogranicza lub wręcz uniemożliwia codzienną aktywność, przez co z czasem staje się niezbędna stała pomoc osób trzecich, a to z kolei wiąże się z dalszymi kosztami społecznymi.

amd9660

Czytaj więcej: AMD część 1

AMD część 2

amd14gdl 9 2012150

Leczenie i działania profilaktyczne

Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem

Alicja Barwicka

Jak wspomniałam w pierwszej części artykułu, nadal istnieje spory niedostatek wiedzy w zakresie mechanizmów powstawania AMD, dlatego na znajomość działań profilaktycznych i przede wszystkim na bardziej niż dotychczas skuteczne metody leczenia przyjdzie nam pewnie jeszcze nieco poczekać. Na szczęście intensywne badania trwają i luki w tym zakresie powoli udaje się zapełniać.

Czytaj więcej: AMD część 2

Muzeum Długopisu...

DSC08026 1 kopia500

... albo jak i z kim kocha się Big Pharma

Krystyna Knypl

#1

Długopis to złoty standard podarunku repa dla doktora podczas wizyty w gabinecie. Gdy wskutek działania refustawy zaniknie zawód repa, a wraz z nim dostarczane doktorom długopisy, trzeba będzie stworzyć Muzeum Długopisu ;))

Czytaj więcej: Muzeum Długopisu...

Hurtownia autorytetów

Krystyna Knypl

dyzoperator200

Ruch w Hurtowni Autorytetów był niewielki. Czuło się, że nadciągają wakacje. Dyżurny Operator przeciągnął się leniwie. Nic się nie działo od dwóch godzin. Żadnych ciekawych zamówień ani pilnych zabiegów na wątłej świadomości Narodu Nieszczęśników, zwanego często w dokumentach po prostu NN*.

Czytaj więcej: Hurtownia autorytetów

Czy kobieta w „pewnym wieku” JESZCZE interesuje się...

czykobieta1660

... SEKSEM???

Krystyna Knypl

Należę do pokolenia nazywanego the baby boomers generation, które w języku polskim ma dość bezosobowe określenie powojenny wyż demograficzny. Bardziej odpowiada mi termin amerykański, który po raz pierwszy pojawił się w 1951 roku w felietonie Sylvii F. Porter opublikowanym w na łamach „New York Post”.

Czytaj więcej: Czy kobieta w „pewnym wieku” JESZCZE interesuje się...

Czy internet może być narzędziem pracy lekarza...

... z pacjentem?

intpacj400

Beata Świerczewska

Jeszcze kilka lat temu powiedziałabym, że nie. No bo przecież pacjentowi trzeba patrzeć prosto w oczy, żeby nawiązać z nim kontakt, zdobyć jego zaufanie. Trzeba pacjenta obserwować od pierwszych kroków w gabinecie, widzieć jak się porusza, jaką ma skórę, jak oddycha, w jaki sposób kaszle. Wreszcie pacjenta trzeba zbadać przedmiotowo.

Czytaj więcej: Czy internet może być narzędziem pracy lekarza...

Wspólnota w działaniu...

English Tuesday 24th July 2012 330

... i determinacja w dążeniu do celu

Krystyna Knypl

Hasło kongresu AIDS 2012 „Turning the Tide Together” dobrze odzwierciedla potrzebę wspólnych wysiłków wielu środowisk na rzecz opanowania tej groźnej choroby. Mądry zamysł, godzien stosowania do rozwiązywania wszystkich trudnych problemów.

Czytaj więcej: Wspólnota w działaniu...

Zmierzch południa

Krystyna Knypl

Biorę na przechowanie ludzkie lęki
Smugą cienia podążające za mną,
Niedające się oswoić ani pomniejszyć.

Zwalczam polimorficzny gen służebności,
Nienaturalnie wybujały i patologiczny,
Wyhodowany na zbyt częste okazje.

Czytaj więcej: Zmierzch południa

40 lat...

... to już pora presbyopii

Alicja Barwicka

Przyrzeczenie okulary660

My sobie pracujemy, pracujemy, pracujemy… a czas płynie… Co jakiś czas zatrzymujemy się na chwilę i stwierdzamy ze zdziwieniem, że od odebrania lekarskiego dyplomu upłynęło już dziwnie dużo czasu. Nieraz się spotykamy, gadamy, wspominamy, chwalimy sukcesami własnymi albo dzieci i dopytujemy jedni drugich, co słychać u tych, których pamiętamy, a dawno nie widzieliśmy. Nieraz słyszymy wieści, których wcale nie chcemy usłyszeć, ale na szczęście tylko nieraz, bo zwykle są to miłe kameralne spotkania, które nie tylko pozwalają na chwilę relaksu, ale dają też mnóstwo optymizmu i wiary w sens tego, co robimy.

Czytaj więcej: 40 lat...

Alumnus...

... Clarissimus

Eugeniusz Niemiec

Przed pięcioma laty, wkrótce po Wielkanocy 2007 roku, dostałem zaproszenie do wzięcia udziału w uroczystości odnowienia dyplomu fakultetu medycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego (UJ), w 50. rocznicę jego wydania.

GN alumnus1 660

Czytaj więcej: Alumnus...

Władca...

... ptaków

Krystyna Knypl

DSC04837 660

Po krótkim locie stadko podwórkowych ptaków siadło na gałęziach okolicznych drzew. Małe i płochliwe, ćwierkały w kółko te same słowa. Krótkie, urywane słowa. Powtarzane każdego dnia: Kto da nam po-ży-wie-nie? Czym się ju-tro na-kar-mi-my? Nie wie-my gdzie szu-kać po-żywie-nia! Mijały monotonne, podobne do siebie dni. Zdawało się, że życie ptasiej gromadki będzie się tak toczyć bez końca, gdy niespodziewanie pojawił się Władca Ptaków. Miał pieniądze, pożywienie oraz władzę nad wszystkimi dotychczas spotkanymi ptakami. Bystrym spojrzeniem omiótł nowo poznaną gromadkę. Będzie z nich pociecha – pomyślał i energicznym głosem zawołał:
– Wróble i sikorki, mam dla was pożywienie! Przylatujcie do mnie!

Czytaj więcej: Władca...

Przychodzi pacjent do…

... dermatologa

Otwieramy cykl artykułów, w których doświadczeni lekarze praktycy dzielą się osobistymi przemyśleniami na temat swoich specjalności. Intencją rubryki jest przywrócenie ducha autorskiego uprawiania medycyny, będącego przeciwstawieniem wszelkich gotowych recept, bezosobowych wytycznych i innych map drogowych potrafiących wyprowadzić lekarza na manowce.

Zaczynamy od tego, co na wierzchu, czyli od skóry.

DSCF1132 400

Rozmowa z Małgorzatą Konopką-Błaszczyk, dermatologiem

• Masz bardzo duże doświadczenie kliniczne w dermatologii. Jak z takiej perspektywy patrzy się na skórę pacjenta? Co z tego powinni przejąć młodsi koledzy?

Czytaj więcej: Przychodzi pacjent do…

Oko w kolorze...

...czerwonym

Alicja Barwicka

Kto z nas nie widział czerwonego oka? O ile świetnie radzimy sobie z tym problemem gdy dotyczy fotografii, która powinna pozostać w prywatnych zbiorach, o tyle w realu czerwone oko może być poważną sprawą. Jak sama nazwa wskazuje, podstawowym objawem wyróżniającym ten stan chorobowy jest zaczerwienienie gałki ocznej i jest to jedna z najbardziej popularnych przyczyn wizyty u okulisty. Nierzadko posiadacz czerwonego oka zaczyna szukać porady lekarskiej dopiero po wypróbowaniu licznych sposobów domowych.

czerwoneoko400

Czytaj więcej: Oko w kolorze...

Jeśli się wahasz...

 ... spróbuj wyjechać na krótko

Zbigniew Rudzki

Zdaję sobie sprawę, doświadczenia patologa mogą tylko w niewielkim stopniu być użyteczne dla klinicystów. Poniższy tekst, zorganizowany według schematu zaproponowanego przez redakcję, odnosi się wyłącznie do sytuacji, w której wyjeżdża specjalista. Realia związane z wyjazdem w celu rozpoczęcia lub kontynuowania specjalizacji są mi nieomal nieznane. Nie poruszam też zupełnie kwestii codziennego życia w Zjednoczonym Królestwie, jako że jest to materiał na odrębną i nader obszerną opowieść.

Czytaj więcej: Jeśli się wahasz...

Muzyka płynie we mnie…

088 kopia300

O swojej pasji do muzyki opowiada Jolanta Borucka

• Wieść konsyliowa niesie, że pięknie śpiewasz... Czy zgodzisz się opowiedzieć o swoim śpiewaniu?

Bardzo mi miło, że wieść konsyliowa niesie, jestem ogromnie zaskoczona propozycją, tym bardziej że to, co robię, czy raczej robiłam, to raczej występy domowo-urodzinowo-ogniskowe. Od nagrania pewnej liczby piosenek minęło już trochę czasu i sama nie wiem, na ile sobie mogę dzisiaj pozwolić.

Czytaj więcej: Muzyka płynie we mnie…

Ciekawy przypadek

jajcorogate kopia300

Myślenie doda ci skrzydeł

Irena Romaniuk

Jedna z moich stałych pacjentek zwierzyła się, że jest bardzo zaniepokojona tym, że jej syn miał już dwa wypadki komunikacyjne, których był sprawcą. Na moje pytanie, czy on na pewno dobrze widzi, odpowiedziała, że właśnie usiłuje go namówić na kolejne badanie.

Czytaj więcej: Ciekawy przypadek

Dworskie klimaty

DSC08579 400

Na świecie mamy tyle dworów, ile istnieje społeczności i władców. Dwór nie jest tworem narodowym, lecz środowiskowym. Każda społeczność, nawet najmniejsza, poczynając od podwórkowej bandy, poprzez nasze klasy, prace, korporacje, na kółkach emerytów kończąc, ma swoje dwory. Niektóre dwory dopracowały się trwałych i barwnych elementów widowiskowych, kochanych przez dworzan i obywateli.

Czytaj więcej: Dworskie klimaty

Jeszcze jeden aspekt emigracji

Zjawisko emigracji jest zwykle rozpatrywane pod względem zarobkowym, organizacyjnym czy rodzinnym. Stosunkowo rzadko w przestrzeni publicznej poruszany jest aspekt artystyczny, duchowy czy religijny. Choć często emigranci wyruszają w podróż do innych krajów „za chlebem”, to przecież nie samym chlebem ludzie żyją.

Czytaj więcej: Jeszcze jeden aspekt emigracji